Levent Öztürk 16 Eylül 2026 11:33

Yapay zekanın şirketlerde hızla yaygınlaşması, birçok yönetimi aynı soruyla karşı karşıya bıraktı: İnsan gücünü azaltıp otomasyondan tasarruf etmek gerçekten uzun vadede avantaj sağlayacak mı? Gartner'ın yeni araştırması, bu yaklaşımın beklenen sonucu vermeyebileceğine işaret ediyor. Şirketlerin yalnızca maliyet düşürmeye odaklanan yapay zeka stratejileri, birkaç yıl içinde rakipleri karşısında dezavantaja dönüşebilir.

Gartner'ın tahminine göre 2027 yılına kadar, insan emeğini yapay zeka verimliliğiyle değiştirmeye çalışarak tasarruf sağlamayı hedefleyen şirketlerin yüzde 75'i; aynı kaynakları çalışan eğitimi ve modernizasyon için kullanan rakiplerinin gerisinde kalacak. Bu tablo, yapay zekayı doğrudan personel azaltma aracı olarak gören şirketlerin çalışma modellerini yeniden ele almak zorunda kalabileceğini gösteriyor.

Araştırmanın dikkat çektiği temel noktalardan biri, yapay zekanın hangi amaçla kullanıldığı. Teknolojiyi çalışanların yerine koymaya odaklanan şirketlerle, çalışanların yeteneklerini artırmak için kullanan kurumlar arasında giderek daha belirgin bir fark oluşması bekleniyor. Gartner Başkan Yardımcısı Analisti Tori Paulman'a göre yapay zekanın ilk dönemine ileride dönüp bakıldığında en önemli hatalardan biri, iş otomasyonunun temel hedef haline getirilmesi olabilir. Paulman, asıl fırsatın iş gücünün yetkinliklerini artırmakta bulunduğunu belirtiyor.

Bu yaklaşımda yapay zeka, özellikle rutin ve zaman alan görevleri üstlenirken çalışanların karar alma, yaratıcılık ve liderlik gibi alanlara daha fazla yoğunlaşmasına imkan tanıyor. Rekabet avantajının da rolleri ve iş akışlarını yapay zekayla yeniden düzenleyen, süreçleri hızlandırırken gereksiz iş yükünü azaltan şirketlere geçeceği tahmin ediliyor.

İşten Çıkarılan Çalışanların Bir Bölümü Geri Dönebilir

Gartner'ın daha uzun vadeli tahmini ise şirketlerin yapay zeka nedeniyle verdiği bazı işten çıkarma kararlarını yeniden değerlendirmek zorunda kalabileceğini ortaya koyuyor. Araştırmaya göre 2029 yılına gelindiğinde, yapay zeka gerekçesiyle işten çıkarılan çalışanların yaklaşık yüzde 33'ünün yeniden işe alınması gerekebilir.

Bu nedenle şirketlere yalnızca mevcut pozisyonları azaltmaya dayalı bir politika yerine, çalışanları verimsiz ve tekrarlayan görevlerden farklı alanlara yönlendiren bir yetenek stratejisi geliştirmeleri öneriliyor. Yapay zekanın rol ve iş akışlarıyla birlikte ele alınması, insan kaynağının tamamen devreden çıkarılması yerine farklı görevlerde değerlendirilmesini sağlayabilir.

Ortaya çıkan tablo, yapay zekanın şirketler açısından yalnızca personel maliyetini azaltacak bir araç olarak görülmesinin yeterli olmayacağını gösteriyor. Önümüzdeki yıllarda asıl farkı, teknolojiyi insan emeğinin alternatifi olarak değil; çalışanların kapasitesini artıran, karar alma süreçlerini destekleyen ve yeni çalışma modellerine zemin hazırlayan bir unsur olarak kullanan şirketlerin yaratması bekleniyor.

İlgili Galeri

Harici disk alacaklar dikkat: SSD ve HDD arasında seçim yapmak kolay değil Galeriye Gözat Etiketler:

• Yapay zeka
• İş dünyası