Dijital Sürmanşet Analiz Masası
GOKNR - GOKNR Hisse Senedi Analizi
GOKNR hissesine ait güncel piyasa verileri, teknik göstergeler, F/K ve bilanço rasyoları.
Veri Kaynağı: Borsa İstanbul / KAP
Veriler 15 dk gecikmelidir
15,01 ₺
Güncel Fiyatı
düşüş %-5,30
Günlük Değişim
13,21
F/K Oranı
5,25 Mr ₺
Piyasa Değeri
350M
İşlem Hacmi
47,87
Halka Açıklık
Finansal Sağlık Skoru
Değerleme, kârlılık, kaldıraç, trend ve temettü metriklerinin 0-100 ağırlıklı analizi
C
56/100
Değerleme
98%
Kârlılık
15%
Momentum
23%
Temettü
59%
Likidite & Borç
97%
Değerleme
Graham adil değeri, kazanç verimi ve farklı F/K seviyelerine göre fiyat
Graham Adil Değeri
29,20 ₺
Fiyat adil değerin %48,6 altında
Kazanç Verimi (E/P)
%7,57
Hisse kârının fiyata oranı (1 / F/K)
F/K senaryolarına göre fiyat (hisse başı kâr × hedef F/K)
F/K 8
9,09 ₺
%-39,4
F/K 10
11,36 ₺
%-24,3
F/K 12
13,64 ₺
%-9,2
F/K Kanalı: F/K son 3 yıllık bandının en alt %0.5'lik diliminde (13.21x) — Tarihsel olarak oldukça cazip/iskontolu seviyede.
PD/DD Kanalı: PD/DD son 3 yıllık bandının en alt %0.1'lik diliminde (0.45x) — Tarihsel olarak oldukça cazip/iskontolu seviyede.
GOKNR Hisse Grafiği
GOKNR Finansal Göstergeler & Şirket Bilgileri
| Hisse Kodu | GOKNR |
| Son Kapanış / İşlem Fiyatı | 15,01 ₺ |
| Önceki Kapanış Fiyatı | 15,85 ₺ |
| F/K (Fiyat / Kazanç Oranı) | 13,21 |
| PD/DD (Piyasa Değeri / Defter Değeri) | 0,45 |
| Halka Açıklık Oranı | 47,87 |
| Net Kar (Milyon TL) | 548M |
| Bilanço Dönemi | 26-06 |
| Ödenmiş Sermaye (Milyon TL) | 350M |
| Net Kar / Sermaye | 1,57 |
GOKNR Finansal Özet
Veri tarihi 25.09.2026 12:04 · kaynak: KAPÇeyreklik satışlar (2026/6)
4,4 Mr
yükseliş %+4,2 önceki çeyreğe göre
Çeyreklik FAVÖK (2026/6)
763 Mn
düşüş %-14,4 önceki çeyreğe göre
Çeyreklik net kâr (2026/6)
269 Mn
düşüş %-3,3 önceki çeyreğe göre
Çeyreklik satışlar
Çeyreklik FAVÖK
Çeyreklik net kâr
Marjlar ve oranlar (son dönem)
- Brüt kâr marjı 2026/6
- %25,4 (önceki %29,0)
- FAVÖK marjı 2026/6
- %17,3 (önceki %21,1)
- Net kâr marjı 2026/6
- %6,1 (önceki %6,6)
- Cari oran 2026/6
- 2,11 (önceki 2,01)
- Kaldıraç oranı 2026/6
- 37,21 (önceki 39,13)
- Özkaynak kârlılığı 2026/6
- %3,4 (önceki %4,2)
Çarpanlar
- F/K
- 13.593787099638895
- FD/FAVÖK
- 3.3009217712454406
- PD/DD
- 0.464386060419699
- PEG
- -0.19088105675250835
- Net Borç/FAVÖK
- 0.7343429837697579
Kaynak dağılımı
- Özkaynaklar
- %63,0
- Kısa Vade Yük.
- %32,0
- Uzun Vade Yük.
- %5,0
Ortaklık Yapısı & Yoğunlaşma (HHI)
Ortaklık dağılımı, kontrol eşikleri ve kurumsal sahiplik konsantrasyonu
Şirket Yaşı
26 Yıl
Kuruluş: 2000-05-18
Göknur Gıda Maddeleri Enerji İmalat İthalat İhracat Ticaret Ve Sanayi A.Ş.
| Şirket Ünvanı | Göknur Gıda Maddeleri Enerji İmalat İthalat İhracat Ticaret Ve Sanayi A.Ş. |
| Faaliyet Alanı | 1993 yılında kurulan Şirket, meyve ve sebze suyu ve konsantresi sektöründe faaliyet göstermektedir. Şirket'in faaliyet konusu meyve ve sebzelerin bahçelerde üretilmesi, tesislerinde meyve ve sebze suyu ve konsantresi haline getirilmesi ve çeşitli formlarda işlenmesi, depolanması, bu ürünleri kullanarak nihai tüketici ürünlerinin üretilmesi veya meyve ve sebze suyuna yönelik tüketici ürünleri üreten firmalara hammadde olarak konsantre sağlanarak yurt içinde ve yurt dışında satılmasıdır.Şirket faaliyetlerini halihazırda 10 adet üretim tesisi (Niğde'de 4, Adana'da 3, Afyon'da 2 ve Mersin'de 1 tesis olmak üzere), 1 adet AR-GE merkezi, 3 adet yurt dışı lojistik merkezi, 1 adet yurt içi irtibat ofisi ve 1 adet merkez yönetim binasında sürdürmekte olup ürünlerini 85 ülkeye ihraç etmektedir. Şirket, meyve ve sebze değer zincirinin birçok noktasında faaliyet yürütmekte olup; sahip olduğu arazilerde kurduğu bahçelerde fidan ve meyve üretmekte ve ziraat yapmaktadır. Şirket, çeşitli illerde sahip olduğu yaklaşık 10.000 dekar büyüklüğündeki alan üzerinde elma, nar, armut, kayısı ve şeftali yetiştirmekte ve ayrıca bu bölgelerde çilek ve siyah havuç gibi ürünlerin yetiştirme denemelerini yapmaktadır. Şirket'in üretimde kullandığı hammaddeler, Şirket'in sahip olduğu tarım arazilerinden ve yerel çiftçilerden tedarik edilmektedir. Şirket aynı zamanda yurt dışında yerleşik üreticilerden konsantre ürünleri tedarik ederek birleşik konsantre ürün üretimi de yapmaktadır. Şirket tarafından herhangi bir yaş meyve ve sebze ithalatı yapılmamaktadır. Şirket'in faaliyetleri arasında taze meyve depolama ve satışı, konsantre dış ticareti ve bileşik konsantre üretimi de yer almaktadır. Niğde, Afyon ve Adana'da meyve işleme tesisleri bulunan Şirket, günlük toplam 7.200 ton meyve işleme kapasitesine sahiptir. Mersin tesislerinde ise birleşik konsantre işleme kapasitesi günlük 240 ton olup, Mersin tesislerinde Niğde, Adana, Afyonkarahisar tesislerinde üretilen ürünler ve yurt dışından yerleşik üreticilerden tedarik edilen ürünler, global müşterilerin farklı özelliklerdeki ürün taleplerine göre yeniden işlenerek (karışım, dolum, paketleme) yurt dışına satış yapılmaktadır Şirket, bağlı ortaklıkları vasıtasıyla meyve atıklarını değerlendirmek suretiyle biyogazdan elektrik üretimi de gerçekleştirmektedir. A. Ana Ürün Kategorileri ve Diğer Faaliyetler Şirket'in ana ürün ve faaliyetleri; meyve konsantreleri, son tüketiciye yönelik meyve ve sebze suları, püre konsantreleri ve püreler, sofralık meyve ve sebze ve diğer faaliyetler olmak üzere 5 ana kategori altında sınıflandırılmaktadır.Konsantreler: Elma, armut, havuç, ayva, nar, vişne, kiraz, üzüm, çilek, dut, böğürtlen, limon, portakal, mandalina, üzüm, incir, şeftali, kayısı, erik ve domates gibi geniş bir yelpazeden oluşan organik ve konvansiyonel meyve ve sebzeler işlenerek, berrak ve bulanık meyve suyu konsantreleri üretilmektedir. Bu ürünler ağırlıklı olarak içecek ve gıda endüstrisinde hammadde olarak kullanılmaktadır. Konsantreler; çoğunlukla içecek, dondurma, pastacılık ürünleri ve süt ürünleri üreticileri tarafından girdi olarak kullanılmaktadır.Şirket çok sayıda konsantre çeşidini üretmekle beraber, elma, nar, vişne, üzüm ve portakal konsantreleri üretimde en büyük paya sahiptir. Şirket konsantre ürünlerini Niğde Tesisi, Adana Tesisi, Afyon Tesisi ve Mersin Tesisi'nde üretmektedir. Mersin Tesisi'nde, dünyanın çeşitli bölgesinde ürettirilen konsantre meyve ve sebze suları nihai müşterilerin talepleri doğrultuusnda harmanlanarak ve diğer ileri işleme tabi tutularak nihai ürün haline getirilmektedir. Şirket'in Mersin Tesisi'nde üretilen ürünler, Şirket'in ihracatında önemli bir yer tutmaktadır. Şirket'in Mersin Tesisi'nde Niğde, Adana, Afyon Tesisleri'nde üretilen ürünler ve yurt dışından yerleşik üreticilerden tedarik edilen ürünler, global müşterilerin farklı özelliklerdeki ürün taleplerine göre yeniden işlenerek (karışım, dolum, paketleme) yurt dışına satış yapılmaktadır. Bu sayede Şirket global müşterilerinin standart özellikler dışında kalan taleplerini yerine getirerek, Mersin Limanı ile doğrudan bağlantı avantajı sayesinde ürünleri hızlıca sevk etmektedir. Paketli Meyve Suyu: Paketli meyve suyu kategorisi son tüketicinin kullanabileceği paketli ürünlerden oluşmaktadır. Şirket, kendi ürettiği konsantreleri kullanarak son tüketiciye yönelik içmeye hazır ürünler (RTD-ready to drink) üretmektedir. Şirket, çeşitli formlardaki ambalajlara hem kendisine ait "Fruit Drops", "Meystar", "Dr. Feryal" ve "WON" markalarıyla hem de paketli meyve suyu üreten market markaları adına (private label) meyve suyu dolum ve satışı, pestil, salata sosları, donuk kurutulmuş atıştırmalık, donmuş meyve sebze üretimi ve ticareti, meyve bazlı kozmetik ürünler, değişik meyveli ürünlerin imalatı ve satışı faaliyetlerini gerçekleştirmektedir. Şirket'in paketli meyve suyu kategorisindeki başlıca ürünleri %100 meyve suyu, meyve nektarı, meyveli içecek ve smoothielerden (smoothie, taze meyve ya da meyve suyundan yapılmış, tatlı ve dondurulmuş bir içecek türüdür) oluşmaktadır. Şirket içmeye hazır ürünlerini Niğde'deki şişeleme ve paketleme tesisi olan Niğde Tesisi'nde üretmektedir. Püre Konsantreler ve Püreler: Püre konsantreler ağırlıklı olarak elma, kayısı, şeftali, armut ve domatesten elde edilmektedir. Konsantreden farklı olarak meyve püreleri daha çok bebek maması, fırın ürünleri, smoothieler, şekerleme ve tatlılar ve dondurma gibi ürünlerin içeriğinde kullanılmaktadır. Şirket, bu kategorideki ürünlerini Niğde ve Afyon tesislerinde üretmektedir. Taze (Sofralık) Meyve-Sebze: Meyve ve sebzeler sofralık olarak tüketilmek üzere hasat zamanında Şirket'in soğuk hava depolarında depolanarak ayrıştırılmakta ve paketlenmektedir. Daha sonra yurt içi ve yurt dışı piyasalarda satışa sunulmaktadır. Meyvelerin sofralık tüketim amacıyla depolanması ve akabinde satış için paketlenmesi meyvelerin hasat zamanına göre farklılıklar göstermektedir. Ülkemizin çok çeşitli iklim kuşaklarını bünyesinde barındırması nedeniyle, üretilen meyve çeşitleri ve hasat zamanı yılın önemli bir bölümüne yayılmaktadır. Şirket'in sofralık meyve operasyonu haziran ayında başlayıp takip eden yılın nisan ayına kadar devam etmektedir. Hava sıcaklıklarının seyrine göre hasat zamanı yıldan yıla değişiklik gösterebilmektedir. Sezon genellikle kiraz meyvesi ile açılmakta ve takip eden yılın Nisan ayında limon meyvesi ile sona ermektedir. Şirket'in sofralık meyve-sebze kategorisindeki başlıca ürünleri elma, nar, vişne, kiraz, mandalina, portakal, limon, armut, sarımsak, soğan ve domatesten oluşmaktadır. Şirket sofralık meyve-sebzelerin bir kısmını çiftçilerden satın almakta, bir kısmını da Niğde, Adana ve Afyon'da yer alan kendisine ait bahçelerde üretip Niğde ve Adana'daki taze meyve-sebze paketleme tesislerinde depolamakta ve paketlenmektedir. Şirket'in taze meyve depolama kapasitesi Niğde ve Adana Kozan tesislerinde olmak üzere toplam 14.000 tondur. Diğer Faaliyetler: Bu faaliyetler de diğer meyve ürünlerine ilişkin faaliyetler ve elektrik üretimi faaliyetleri olarak ikiye ayrılmaktadır: Diğer Meyve Ürünleri Şirket meyveye değer katacak ilave faaliyetlerde de bulunmaktadır. Bunlar konsantreden olmayan meyve suları üretimi (NFC-not from concentrate), meyve çekirdekleri üretimi, meyve çekirdeklerinden yağ elde edilmesi, meyve aromaları üretimi, donuk kurutulmuş meyveler ve birimsel dondurulmuş meyveler üretimidir. Elektrik Üretimi Toplam 2,4 MW kurulu güçte olmak üzere Mey Biyogaz Santrali (1,2 MW) ve Dinar Biyogaz Santralinde (1,2 MW), Şirket'in üretim faaliyetleri sonucu oluşan meyve ve sebze atıkları kullanılarak elektrik üretilmektedir. B. Bahçeler ve Zirai Üretim: Ağırlıklı olarak elma olmak üzere nar, vişne, kiraz, şeftali vb. çeşitli meyvelerden ve sebzelerden oluşan bahçeler Niğde, Adana ve Afyon'da kurulmuş olup bu alanlarda meyve ve sebze yetiştirilmektedir. Hasat edilen meyve ve sebzeler, Şirket bünyesinde meyve suyu ve konsantresi üretiminde ve sofralık meyve ve sebze olarak çeşitli şirketlere satılarak değerlendirilmektedir. http://www.goknur.com.tr Şirketin Bağımsız Denetim Kuruluşu Eren Bağımsız Denetim A.Ş. |
| Kuruluş Tarihi | 2000-05-18 |
| Merkez Adresi | Erler Mahallesi 2716. Cadde No: 11 Etimesgut Ankara |
| Merkez Tel | 0 312 227 81 40 |
| Merkez Faks | 0 312 317 25 85 |
| Web Adresi | www.goknur.com.tr ↗ |
| Yönetim Kurulu | ABDULFATAH MRH MARAFİE AHMED YOUSEF AHMED ALSAGER OSMAN ASLANALİ JAMIL HALLAK HALLAK BAHATTİN ERTEN FEYZA ÖZDEMİR SELİN YEŞİLDAL MARZOUQ JASSIM MOHAMMAD ALBAHAR |
| Üst Yönetim | SELİN KILIÇ (CEO Vekili) OSMAN ASLANALİ (Yönetim Kurulu Üyesi) ALİ ASLANALİ (Kozan-Mersin Kampüsü Genel Müdürü) ŞEYDA BALLI (Şirket Avukatı) MEHTAP DOĞRU (Finans Direktörü) FERYAL KARADENİZ (Merkez Kampüs Genel Müdürü) HİLMİ ASLANALİ (Afyon/DİNAR Kampüs Genel Müdürü) TÜRKER ÇATLIOĞLU (NİĞDE KAMPÜS GENEL MÜDÜRÜ) |
Ortaklık Yapısı
8 Ortak| Ortak Adı | Sermaye Tutarı | Ortaklık Oranı |
|---|---|---|
| ALCHAMEY HOLDINGS LTD | 30.525.533 TL | 8.72 % |
| ASLANALİ TARIM HAYVANCILIK GIDA SANAYİ TİCARET A.Ş | 47.022.150 TL | 13.43 % |
| AL YASRA IVESTMENT COMPANY LIMITED | 13.338.000 TL | 3.81 % |
| BAHATTİN ERTEN | 23.536.570 TL | 6.72 % |
| BLUE SKY COMPANY W.L.L1781781708 | 34.001.611 TL | 9.71 % |
| DİĞER | 152.074.733 TL | 43.47 % |
| HİSSE GERİ ALIM | 17.500.000 TL | 5 % |
| TİJARİA GG GIDA YATIRIM ANONİM ŞİRKETİ | 32.001.403 TL | 9.14 % |
Bağlı Ortaklıklar & İştirakler
9 İştirak| İştirak / Şirket Adı | Sermaye | Katılım Oranı |
|---|---|---|
| Dinar Biyogaz Enerji Üretimi Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi | 73.000.000 TL | 100 % |
| Goknur Food | 100 GBP | 95 % |
| Goknur SARL AU | 100.000 0 | 100 % |
| Goknur Trading LLC | 100.000 AED | 100 % |
| Jiangsu Goknur Food Techonology Co Ltd | 6.000.000 USD | 100 % |
| Mey Biyogaz Enerji Üretimi Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi | 82.500.000 TL | 100 % |
| Rheinfrucht B.V. | 1.501.000 EUR | 100 % |
| United Juice Corp. | 50.000 USD | 100 % |
| Jouk Nour Company | 0 0 | 100 % |
Toplam getiri
09.03.2023 – 28.09.2026 · 3,6 yıl
Toplam getiri
%+29,5
Yıllık bileşik %+7,5
Geçmiş fiyatlar temettü ödemeleri ve bedelsiz sermaye artırımlarına göre düzeltildiğinden getiri, temettülerin yeniden yatırıldığını varsayar.
Risk, Oynaklık & Kuyruk Analizi
Rogers-Satchell oynaklığı, tarihsel VaR (Value-at-Risk) ve maksimum sermaye kaybı analizi
Yüksek oynaklık
Yıllık Oynaklık (RS)
%47,8
Trend sapmasız oynaklık
Örtük Alım-Satım Makası: %0,77
Calmar Rasyosu: -0,33x
Likidite & İşlem Maliyeti Profili
Amihud piyasa derinliği etkisi, Corwin-Schultz örtük alım-satım makası ve Hacim Profili (POC)
20G Hacim: 0,00x (Normal)
1 Mn ₺ Piyasa Etkisi
—
Amihud İllikidite
Örtük Alım-Satım Makası
%0,77 (normal)
Corwin-Schultz Spread
Günlük Devir Hızı
—
Hacim / Dolaşımdaki PD
Yoğun Hacim Seviyesi (POC)
21,60 ₺
Değer alanının altında
%70 Hacim Değer Alanı (Value Area)
Mevcut: 15,01 ₺
VAL (Dip): 20,42 ₺
POC: 21,60 ₺
VAH (Tepe): 24,47 ₺
Zarar Telafi & Hedef Fiyat Simülasyonu
Zirveye dönüş için gereken getiri ve F/K senaryolarına göre fiyat seviyeleri
Zirve Telafisi İçin: +%134,2 Prim Gerekir
Zarar Telafi Aritmetiği
Formül: 1/(1 - Düşüş) - 1
| Düşüş Oranı | Gereken Yükseliş | Durum |
|---|---|---|
| -%5 | +5,3% | Teorik |
| -%10 | +11,1% | Teorik |
| -%20 | +25,0% | Teorik |
| -%30 | +42,9% | Teorik |
| -%40 | +66,7% | Teorik |
Ters F/K Hedef Fiyatları
P = EPS × Hedef F/K
F/K = 8
Seviyesinde Hedef:
9,09 ₺
F/K = 10
Seviyesinde Hedef:
11,36 ₺
F/K = 12
Seviyesinde Hedef:
13,64 ₺
Yıl × Ay Getiri Isı Haritası (Mevsimsellik)
Hissenin tarihsel aylık getiri performansı ve takvim bazlı mevsimsel döngüleri
| Yıl | Oca | Şub | Mar | Nis | May | Haz | Tem | Ağu | Eyl | Eki | Kas | Ara | Toplam |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2026 | +12,5% | +2,3% | -2,6% | -2,0% | +15,0% | -2,1% | -5,3% | -19,8% | -17,1% | - | - | - | -22,1% |
| 2025 | -11,4% | -3,9% | +4,1% | +19,4% | -6,8% | -6,9% | +16,8% | -8,1% | -5,6% | +0,1% | -8,3% | -5,2% | -18,9% |
| 2024 | +21,0% | +5,4% | -11,8% | +15,8% | -9,3% | +22,9% | +15,2% | +2,6% | -16,5% | -4,0% | +7,8% | -10,6% | +32,6% |
| 2023 | - | - | - | -35,2% | -17,5% | +5,9% | +47,1% | +65,8% | -8,9% | -18,7% | -1,6% | -18,6% | - |
Tarihi Zirve: 35.31 ₺ (753 gün önce)
Son 1 Yıldaki Limitler: 1 Tavan / 1 Taban
Düzenli Yatırım & Maliyet Ortalaması (DCA)
Aylık 2.500 ₺ düzenli birikimle hisse alımı yapılsaydı kâr, lot birikimi ve XIRR bileşik getirisi
Toplam Yatırılan
30.000 ₺
12 Ay Boyunca
Portföyün Bugünkü Değeri
21.038,73 ₺
Son Kapanış Fiyatıyla
Net Getiri Tutarı
-8.961,27 ₺
-29,9%
Bileşik Yıllık Getiri (XIRR)
%-50,5
Nakit Akışı İç Verim Oranı
Biriken Toplam Pay:
1.401,65 Lot
Ağırlıklı Ortalama Maliyet:
21,40 ₺
Tek Seferlik Alıma Göre:
+918,99 ₺
GOKNR KAP Bildirimleri
Tüm bildirimler-
DUY
-
ODA
Kaynak: Kamuyu Aydınlatma Platformu. Resmi metin için bildirim sayfasındaki KAP bağlantısı esastır.
GOKNR hissesini tutan fonlar
14 fon · Ağustos 2026 raporları| Fon | Fondaki ağırlık | Değişim |
|---|---|---|
MKAHisse Marmara Capital Portföy Katılım Hisse Senedi (TL) Fonu (Hisse Senedi Yoğun Fon) |
%3,40 | düşüş %-1,50 |
RPIHisse Rota Portföy Katılım Hisse Senedi Fonu (Hisse Senedi Yoğun Fon) |
%3,31 | düşüş %-0,85 |
GTHHisse Garanti Portföy İhracatçı Şirketler Hisse Senedi (TL) Fonu (Hisse Senedi Yoğun Fon) |
%3,26 | düşüş %-1,01 |
VHSDiğer Vakıf Katılım Portföy Katılım Hisse Senedi Fonu (Hisse Senedi Yoğun Fon) |
%1,10 | düşüş %-1,54 |
YLCDeğişken Ata Portföy Tarım Ve Gıda Değişken Fon |
%0,89 | düşüş %-0,23 |
TVEKatılım Emaa Blue Portföy Tarım Ve Gıda Sektörü Katılım Fonu |
%0,69 | düşüş %-0,86 |
KTMKatılım Kuveyt Türk Portföy Birinci Katılım (TL) Fonu |
%0,38 | düşüş %-1,92 |
YTVDeğişken Yapı Kredi Portföy Tarım Değişken Fon |
%0,32 | düşüş %-0,07 |
Ağırlık, fonun toplam değeri içindeki paydır; değişim önceki aya göre puan farkıdır. Yalnızca fonların açıkladığı en büyük pozisyonlar dikkate alınır. Bu fonları karşılaştır
Teknoloji ve Büyüme Değerlendirmesi
Teknoloji hisselerinde geleneksel rasyoların yanı sıra işlem hacmi, büyüme ivmesi ve yüksek katma değerli dijital projeler yakından izlenir.
Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Veriler gecikmeli veya piyasa koşullarına göre değişkenlik gösterebilir.
Veri kaynağı: Borsa İstanbul / KAP · Veriler 15 dakika gecikmeli · Son güncelleme: 28.09.2026 18:48
Veriler Borsa İstanbul kaynaklıdır ve en az 15 dakika gecikmelidir. Yatırım tavsiyesi değildir.